Govva: Jonar Thomasson
Åarjelsaemien kultuvre jïh histovrije Raarvihkesne.
Buerie båeteme Åarjel-saapman! Daesnie vuajnah guktie saemieh leah veasome, vïjreme jïh guktie dej jieleme lij dejpelistie dan beajjan. Datne åadtjoeh lïeredh guktie dah jieliejin, guktie derhviegåetsne veasoejin jïh tradisjovni bïjre mah saemien identiteete hammoehtamme.
Práktihkalaš dieđut
Práktihkalaš dieđut
Beasatlašvuohta
Beasatlašvuohta
Væjroe, saalehte jïh gööleme
Saemieh leah gellie tjuetie jaepieh låantojne veasome. Sarve jïh bovtse joekoen vihkeles dovne goh beapmoe mohte aaj vihkeles gosse vaarjoeh gåaroejin jïh ovmessie dïrregh vytnesjin. Dah aaj bïernh, sïejph, vetnemh, maarhth jïh åeruvh vïjrin. Dejtie nuhtjin gosse tjoerin skaehtieh maeksedh. Daejrebe dah pruvhkin nåervieh aaj mearoegaedtesne vïjredh mohte ibie daejrieh man sïejmhe lij. Eatnamisnie maehtebe vïjremekråavh, gåetiesijjieh, giedtaevjieh gusnie buhtjin, sjïelesijjieh jïh gaelmiesijjieh gaavnedh. Daate vuesehte man vihkeles væjroe jïh saalehte lij saemide. Tijjen mietie eelkin bovtsigujmie barkedh jïh dïhte joekoen vihkeles åarjelsaemien kultuvrese sjïdti.
Gåetie-sijjie
Raarvihkesne maahtah gåetiesijjiem vuejnedh gusnie derhviegåetie, njalle jïh suenjere gååvnese. Daesnie kultuvremojhtesh goh giedtaevjie gusnie buhtjin jïh aaj sjïelesijjieh gååvnesieh. Daesnie derhviegåetiem vuajnah mij lea aerpievuekien mietie tseegkesovveme. Dah njielje otnerassh nuhtjin mah gåetiem steerin. Dan vööste deakegh bïejin jïh numhtie jorpe gåetie sjïdti. Deakehki nïlle biessieh jïh derhvieh bïejin. Numhtie derhviegåetiem hijven årromesijjie sjïdti. Naan derhviegåetieh aaj kåavam utnin.
Njalle
Dah pruvhkin njalle tseegkedh akten moeren nïlle mij 2-2,5 m guhkies lij. Dïhte dan jolle dan åvteste edtjin geehtedh juktie vaejsjieh eah beapmoem veeltin. Numhtie beapmoeh jïh tjåenieh daelvien duakoe bijverin.
Suenjere jïh sijhtie
Gåetiesijjesne suenjere jïh sijhtie leah. Suenjerisnie meehtin tjåenieh gævnjasjidh gajhkesjidh. Sijhtesne dah bearkoeh, dueljieh jïh ovmessie tjåenieh utnin. Numhtie dah saemieh veasoejin juktie abpe jaepiem bearkanin.
Jieleme derhviegåetesne
Derhviegåetiem dïhte vihkielommes årromesijjie. Daesnie njoelkedassh guktie veasodh jïh gaajhkh sov sjïere sijjiem utnin. Gosse guessieh böötin dellie aaj dovne beapmoeh jïh åeremesijjieh åadtjoejin. Dïhte aerniem lea gåetien gaskesne. Aernie dovne bïktehti jïh tjovkem vedti.
Aerniesijjem aaj sjïere sijjie dan åvteste dållegaedtesne pruvhkin saarnodh, vaajesh mojhtelidh jïh soptsestidh. Emilie Demant Hatt aernien bïjre sov gærjesne Ved ilden tjaala.
Saaraahka, Joeksaahka jïh Okseaahka
Gåetiem lij akte aejlies sijjie jïh ovmessie jupmelh sjïere sijjiem utnin. Saaraahka baersieldimmiem jïh maanide vaarjeli. Joeksaahka jïh Oksaahkan dïedte lij væjroe jïh bovtse. Låantoe jïh dah aajmoeh lin vihkeles saemien jaahkose.
Man åvteste mïnnedh?
Daesnie åadtjoeh dovne saemien kultuvre jïh jielemevuekie vuejnedh. Åadtjoeh aaj guarkedh guktie tradisjovnh, jieleme jïh dah aajmoeh leah saemien jieleme dïjpeme. Daesnie åadtjoeh aaj saemien kultuvre dovne vuejnedh jïh guarkedh.